Jak często należy robić badania kontrolne organizmu?

Analiza stanu zdrowia – kompleksowa, obejmująca różne sfery – to dziś podstawa jakiejkolwiek profilaktyki. A ta, według lekarzy, stanowi fundament polityki zdrowotnej. W sytuacji, gdy wiele chorób czy zagrożeń można wyeliminować we wczesnym stadium rozwoju, bardzo istotne stają się regularne badania pozwalające na wczesne odnotowanie potencjalnych problemów. W te założenia wpisują się zdrowotne badania kontrolne. Tego typu badania profilaktyczne to rutynowe analizy medyczne, które mają na celu ocenę ogólnego stanu zdrowia pacjenta i wykrycie wczesnych objawów chorób. Dzięki nim można – również długofalowo - monitorować stan zdrowia pacjenta, aby w razie potrzeby szybko podjąć odpowiednie działania.

Jakie badania profilaktyczne powinny być standardowym punktem w Twoim kalendarzu?

Do badań nie można podchodzić spontanicznie – kluczowa jest ich regularność, m.in. pod kątem porównywania konkretnych parametrów w określonych przedziałach czasowych. Przykładem mogą być osoby mające problemy z tarczycą – wskaźniki m.in. TSH należy sprawdzać w czasookresach nakreślonych przez endokrynologa.

Niewątpliwie trzeba też zwrócić uwagę na to, że badania kontrolne różnią się w zależności od wieku, płci i ogólnego stanu zdrowia pacjenta.

Najczęściej lekarze zlecają takie analizy jak:

• badania krwi (m.in. poziom glukozy, cholesterolu, trójglicerydów, kwasu moczowego, wątrobowych enzymów, markery nowotworowe),
• badania moczu,
• badania obrazowe (m.in. mammografia, USG jamy brzusznej, EKG, badanie densytometryczne kości),
• badania przesiewowe (m.in. badanie wzroku, słuchu),
• badania w kierunku chorób zakaźnych.

Wiek ma znaczenie – badania kontrolne należy dopasować do liczby lat

Im człowiek starszy, tym ważniejsze staje się regularne badanie organizmu. Nie ma jednak złotej reguły, która wskazywałaby np. od kiedy kompleksowe badania powinny być przeprowadzane chociażby raz do roku. Jak na profilaktykę pod tym względem patrzą lekarze?

Będąc w przedziale 20-39 lat zalecane jest wykonywanie przeglądu lekarskiego co 1-3 lata, w tym pomiaru ciśnienia krwi, badania w kierunku chorób zakaźnych oraz badania przesiewowe, takie jak badanie wzroku, słuchu i przesiewowe badanie na obecność raka szyjki macicy u kobiet.

Częstotliwość badań powinna zwiększyć się w przypadku osób nieco starszych. W wieku 40-64 lat zaleca się wykonywanie badań profilaktycznych co 1-2 lata, w tym badania krwi, takie jak badanie poziomu glukozy, cholesterolu i trójglicerydów, badanie w kierunku chorób sercowo-naczyniowych, mammografię u kobiet, badanie przesiewowe na obecność raka jelita grubego, badania obrazowe, takie jak badanie densytometryczne kości, oraz badania przesiewowe na obecność chorób zakaźnych.

Jak często robić kontrolę będąc emerytem? W wieku powyżej 65 lat zaleca się wykonywanie badań profilaktycznych co roku, w tym badania krwi, badanie w kierunku chorób sercowo-naczyniowych, badanie przesiewowe na obecność raka jelita grubego, badania obrazowe, takie jak badanie densytometryczne kości, oraz badania przesiewowe na obecność chorób zakaźnych.

Tu pojawia się oczywiście pytanie o to, jak często profilaktyka dotyczyć powinna dzieci. Badania są bardzo ważne, ale ich częstotliwość i rodzaj są uzależnione od wieku dziecka i ogólnego stanu zdrowia. Zalecenia dotyczące badań profilaktycznych u dzieci różnią się od tych dla dorosłych i zwykle określa je pediatra.

Badania przesiewowe a skuteczność – jakie choroby mogą wykryć?

Spoglądając na skuteczność profilaktyki, trudno nie zauważyć, że badania przesiewowe i kontrolne pozwalają na wczesne wykrycie wielu chorób, co zwiększa szanse na skuteczną terapię i poprawę rokowania. Dzieje się tak np. w przypadku chorób sercowo-naczyniowych. To np. choroba wieńcowa, miażdżyca, nadciśnienie tętnicze czy zaburzenia rytmu serca, mogą być wykryte dzięki badaniom krwi, takim jak badania poziomu cholesterolu i trójglicerydów, badaniu elektrokardiograficznemu (EKG) czy badaniu ciśnienia krwi.

Badania są skuteczne w kontekście wczesnego wykrywania nowotworów takich jak rak piersi, raka szyjki macicy, rak jelita grubego, czy rak prostaty, można wykryć dzięki badaniom mammograficznym, cytologicznym, kolonoskopii lub badaniu poziomu markerów nowotworowych.

Coraz częściej lekarze zwracają uwagę na znaczenie profilaktyki w kontekście problemów metabolicznych. Badania odnotowują takie choroby jak cukrzyca, choroby tarczycy czy choroby nerek. Można je wykryć dzięki badaniom krwi, takim jak badanie poziomu glukozy, hormonów tarczycy czy kreatyniny.